Literature Nobel, Peace Prize & More | News in Easy Polish

[00:00:06] Witam wszystkich! [00:00:07] Witamy w Lingopie News in Easy Polish. [00:00:10] Oto wiadomości z piątku, 9 października 2026 roku. [00:00:15] Dzisiaj zaczniemy od nagród w literaturze i pokoju. [00:00:19] Kanadyjska poetka Anne Carson dostała Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury za 2026 rok. [00:00:27] Akademia Szwedzka uhonorowała ją za prace jak 'Autobiografia czerwieni' i 'Nox'. [00:00:33] Ich twórczość jest opisana jako 'odważna i pomysłowa'. [00:00:37] Jej poezja łączy klasyczne i współczesne formy, zmieniając literaturę światową. [00:00:44] Teraz porozmawiajmy o Pokojowej Nagrodzie Nobla. [00:00:47] Navi Pillay z Republiki Południowej Afryki zdobyła tę nagrodę w 2026 roku. [00:00:53] Pillay, prawniczka i była Wysoka Komisarz ONZ do spraw Praw Człowieka, została doceniona za pracę w Międzynarodowym Trybunale Karnym [00:01:03] dla Rwandy. [00:01:04] Była jedyną kobietą wśród sędziów i pomogła uznać gwałt i przemoc seksualną jako akty ludobójstwa. [00:01:13] Przechodzimy do gospodarki. [00:01:15] Amerykańskie rynki akcji zakończyły rekordowy tydzień z niewielkim wzrostem. [00:01:20] Indeks S&P 500 miał najlepszy tydzień od czerwca, mimo niepewności gospodarczej. [00:01:27] Inwestorzy są ostrożni z powodu wyższych rentowności amerykańskich obligacji skarbowych. [00:01:33] Te rentowności są najwyższe od 2002 roku, co zwiększa obawy o inflację i przyszłe koszty finansowania. [00:01:42] W Europie, mimo sankcji, zakupy rosyjskiego skroplonego gazu ziemnego przez kraje Unii Europejskiej biją rekordy. [00:01:50] W pierwszych 9 miesiącach 2026 roku UE zapłaciła za rosyjski gaz około 7,9 miliarda euro. [00:02:00] Gaz z rosyjskiego projektu Jamal wzrósł o 9,5% w porównaniu do tego samego czasu rok temu. [00:02:07] Inne produkty energetyczne, jak ropa i węgiel, są objęte sankcjami, ale gaz na razie nie jest, choć są dyskusje o jego zakazie. [00:02:17] Na koniec, w Meksyku zakończyła się znana sprawa kryminalna. [00:02:21] W Ensenadzie skazano trzech mężczyzn za zabójstwo australijskich braci Calluma i Jake’a Robinsonów oraz ich amerykańskiego przyjaciela [00:02:31] Cartera Rhoada. [00:02:33] Napad na samochód surferów miał miejsce w kwietniu 2024 roku. [00:02:38] Sprawa zwróciła uwagę na bezpieczeństwo turystów w Baja California. [00:02:44] Te wydarzenia pokazują ważne osiągnięcia i zmiany w różnych dziedzinach, podkreślając, jak różnorodny jest świat współczesnych wiadomości. [00:02:53] Na tym kończą się najważniejsze wiadomości dnia. [00:02:56] Dziękujemy, że byli Państwo z nami w Lingopie News in Easy Polish. [00:03:01] Wkrótce wrócimy z kolejnymi wiadomościami. [00:03:03] Dziękujemy za uwagę!